3D Yazıcıyla 20 Dakikada Kişiye Özel Kontakt Lens Üretildi: Göz Sağlığında Yeni Dönem Başlıyor

bulabilmek. Özellikle keratokonus gibi düzensiz kornea yapısına sahip hastalar için bu süreç haftalarca süren ölçümler, deneme lensleri ve sık klinik ziyaretleri anlamına geliyor. Hem zaman alan hem de konforu azaltan bu süreç, yeni geliştirilen bir teknoloji sayesinde tarihe karışabilir.

Kanada'daki Waterloo Üniversitesi araştırmacıları, 3D baskı teknolojisi ile dijital kornea haritalamasını bir araya getirerek yalnızca 20 dakika içinde kişiye özel kontakt lens üretebilen yenilikçi bir sistem geliştirdi. Araştırma, gelecekte göz sağlığı alanında hem hasta deneyimini hem de tedavi süreçlerini önemli ölçüde değiştirebilecek potansiyele sahip.

metin

Bugün piyasada satılan kontakt lenslerin büyük bölümü standart ölçülerde üretiliyor. Ancak her insanın kornea yapısı birbirinden farklı olduğu için bu lensler her zaman ideal uyumu sağlayamıyor.

Yeni geliştirilen sistem ise önce hastanın gözünü yüksek hassasiyetli dijital tarama cihazlarıyla analiz ediyor. Ardından korneanın üç boyutlu modeli oluşturuluyor ve bu verilere göre tamamen kişiye özel bir lens tasarlanıyor.

En dikkat çekici nokta ise tüm bu sürecin aynı klinik ziyareti sırasında tamamlanabilmesi. Dijital tasarımın ardından 3D yazıcı, hastanın göz yapısına birebir uyum sağlayan lensi yaklaşık 20 dakika içinde üretebiliyor.

Bu yöntem, haftalar sürebilen üretim ve sipariş süreçlerini büyük ölçüde ortadan kaldırabilir.

Standart kontakt lensler çoğu kullanıcı için yeterli olsa da özellikle düzensiz kornea yapısına sahip hastalarda ciddi uyum sorunları yaşanabiliyor.

Lensin göze tam oturmaması;

• Görme kalitesinin düşmesine,

• Göz kuruluğuna,

• Rahatsızlık hissine,

• Sürekli lens değişimine,

• Uzun süren uyum süreçlerine

neden olabiliyor.

Kişiye özel kontakt lens teknolojisi ise bu sorunları en aza indirmeyi hedefliyor. Dijital modelleme sayesinde lensin iç yüzeyi doğrudan korneanın şekline göre oluşturulurken, dış yüzeyde ise kullanıcının görme kusuruna uygun optik düzeltmeler uygulanıyor.

Böylece hem daha net görüş hem de daha yüksek kullanım konforu elde edilebiliyor.

metin

Aslında araştırmacılar için en büyük zorluk 3D yazıcının kendisi değildi.

Yıllardır 3D baskıyla kontakt lens üretiminin önündeki en büyük engellerden biri, göz dokusuyla uyumlu malzeme geliştirmekti.

Waterloo Üniversitesi ekibi, dijital ışık işleme (Digital Light Processing - DLP) teknolojisiyle uyumlu özel bir silikon bazlı reçine geliştirdi.

Bu yeni malzeme;

• Yüksek oksijen geçirgenliği sağlıyor.

• Gözün doğal nem dengesini koruyor.

• Ticari sert lenslerle benzer dayanıklılık sunuyor.

• Uzun süreli kullanım için gerekli biyouyumluluğu destekliyor.

Üretim tamamlandıktan sonra uygulanan özel yüzey kaplama işlemi sayesinde baskı sırasında oluşabilecek mikroskobik pürüzler de gideriliyor. Sonuç olarak daha pürüzsüz, daha şeffaf ve optik açıdan daha kaliteli lensler elde ediliyor.

Yeni geliştirilen sistemin ilk hedef kitlesini keratokonus hastaları oluşturuyor.

Keratokonus, korneanın zamanla incelerek koni şeklini almasına neden olan ilerleyici bir göz hastalığıdır. Bu durum standart lenslerin yeterince uyum sağlayamamasına yol açabiliyor.

Bugün bu hastalar için uygun sert lenslerin hazırlanması bazen haftalar sürebiliyor ve birden fazla deneme yapılması gerekebiliyor.

Yeni sistem ise korneanın dijital modelini doğrudan kullandığı için çok daha hassas üretim yapabiliyor. Bu da hem daha doğru uyum hem de daha kısa tedavi süreci anlamına geliyor.

Uzmanlara göre ilerleyen dönemde teknoloji yalnızca keratokonus değil, kornea nakli geçiren veya farklı kornea deformasyonlarına sahip hastalarda da kullanılabilir. metin

Kişiye özel sert kontakt lensler bugün birçok ülkede oldukça yüksek maliyetlere sahip.

Mevcut sistemlerde özel üretim lenslerin fiyatı yaklaşık 500 ila 1.500 dolar arasında değişebiliyor.

Araştırmacılar, dijital üretim sürecini klinik ortamına taşıyarak hem üretim süresini hem de maliyetleri önemli ölçüde azaltmayı hedefliyor.

Eğer teknoloji seri üretime geçerse;

• Hastalar daha kısa sürede lenslerine ulaşabilecek.

• Kliniklerin stok ihtiyacı azalabilecek.

• Özel üretim maliyetleri düşebilecek.

• Kişiye özel tedavilere erişim kolaylaşabilecek.

Her ne kadar laboratuvar testleri başarılı sonuçlar vermiş olsa da teknoloji henüz günlük kullanıma hazır değil.

Araştırma ekibi, biyouyumluluk ve mekanik dayanıklılık testlerinin olumlu sonuç verdiğini açıklarken, sıradaki adımın insan üzerinde gerçekleştirilecek klinik çalışmalar olduğunu belirtiyor.

Bu süreç başarıyla tamamlanırsa, gelecekte göz kliniklerinde hastaların tek bir randevu sırasında ölçüm yaptırıp aynı gün kişiye özel lenslerini teslim alması mümkün olabilir.

Son yıllarda 3D baskı teknolojisi, protezlerden diş implantlarına, cerrahi planlamadan biyomedikal cihazlara kadar sağlık sektöründe hızla yaygınlaşıyor.

Şimdi ise aynı yaklaşım kontakt lens üretimine taşınıyor.

Bu gelişme yalnızca daha hızlı üretim anlamına gelmiyor; aynı zamanda kişiselleştirilmiş sağlık teknolojilerinin günlük hayatın bir parçası haline geldiğini de gösteriyor.

Önümüzdeki yıllarda gözlük, lens ve diğer optik çözümlerin tamamen kişiye özel üretilmesi şaşırtıcı olmayabilir.

metin

Artıları

• 20 dakika gibi kısa sürede kişiye özel kontakt lens üretilebiliyor.

• Kornea yapısına tam uyum sağlayarak kullanım konforunu artırabilir.

• Özellikle keratokonus gibi düzensiz kornea hastalıklarında önemli avantaj sunuyor.

• Dijital üretim sayesinde maliyetlerin düşme potansiyeli bulunuyor.

• Kliniklerde aynı gün ölçüm ve üretim yapılabilmesinin önünü açabilir.

---

Eksileri

• Teknoloji henüz klinik kullanım onayı almış değil.

• İlk etapta yalnızca sert kontakt lenslere odaklanıyor.

• Geniş çaplı insan deneyleri tamamlanmadan ticari kullanıma sunulması mümkün görünmüyor.

• Yeni üretim altyapısının yaygınlaşması zaman alabilir.

metin

3D baskı ile kişiye özel kontakt lens üretimi, göz sağlığı alanında son yılların en dikkat çekici yeniliklerinden biri olarak öne çıkıyor. Henüz araştırma aşamasında olsa da üretim süresini dakikalara indirmesi, standart lenslerin neden olduğu uyum sorunlarını azaltma potansiyeli ve maliyetleri düşürme hedefi bu teknolojiyi oldukça umut verici hale getiriyor.

Klinik çalışmalar da başarıyla tamamlanırsa, gelecekte göz doktoruna gidip aynı gün tamamen size özel üretilmiş bir kontakt lensle klinikten ayrılmanız mümkün olabilir.

Peki siz, göz yapınıza özel olarak yalnızca 20 dakikada üretilen bir kontakt lensi kullanmayı tercih eder miydiniz?

---

• Waterloo University – Advanced Manufacturing and 3D Printing Research

• Advanced Materials Technologies dergisinde yayımlanan ilgili araştırma

• Waterloo Eye Institute

• Dijital ışık işleme (DLP) ve biyomedikal 3D baskı teknolojilerine ilişkin akademik yayınlar